Mezopotamya tarihinin unutulmuş krallıklarından biri olan Arami Krallığına ait izler ortaya çıkarıldı.
Arkeolojik bulgular, M.Ö. 1000’li yıllarda bölgenin Arami toplulukları tarafından bir başkent hâline getirildiğini gösteriyor.
DİYARBAKIR’DA KAYIP BİR KRALLIĞIN İZLERİ BULUNDU
Prof. Kenan Haspolat’ın araştırmalarına göre, M.Ö. 1000’li yıllarda Güneyden gelen Arami kabileleri, zayıflayan Asur İmparatorluğu’nun bıraktığı boşluktan yararlanarak Yukarı Mezopotamya’ya yöneldi.
Bu göç dalgası, tarihçilerin “Sami kavimlerinin üçüncü büyük göçü” olarak tanımladığı hareketin bir parçasıydı.
Bu süreçte öne çıkan topluluklardan biri olan Aramiler, bugünkü Diyarbakır topraklarına yönelerek burada yeni bir yaşam kurdu.
ARAMİLERİN BAŞKENTİ: AMİD
M.Ö. 9. yüzyılda Diyarbakır'ın, yalnızca bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda Aramiler Krallığı'nın başkenti hâline geldiği de belirtiliyor.
Aramilerin, Hurilerden kalma savunma yapıları üzerine inşa ettikleri tahkimatlarla şehri güçlendirdiği, bu yapıların, hem askeri savunmayı sağladığı, hem de toplumsal dayanıklılığı artırdığı bildiriliyor.
Yaklaşık 76 yıl hüküm süren krrallık döneminde Diyarbakır'ın, ekonomik olarak büyüdüğü ve Arami kültürüyle şekillenen bir refah dönemine girdiği belirtilerek, şehrin, bu dönemde “Amid” adıyla anılan bir Arami başkentine dönüştüğü ifade ediliyor.
ASUR SEFERİ KRALLIĞIN SONUNU GETİRDİ
M.Ö. 9. yüzyılın ilerleyen yıllarında güç kazanan Asur İmparatorluğu, III. Salmanasar döneminde krallığa askerî bir sefer düzenlediği ve b u seferin, krallığın sona ermesine ve Diyarbakır’ın yeniden Asur egemenliğine girmesine neden olduğu belirtiliyor.
Arami Krallığı’nın yıkılmasıyla birlikte Arami halkının izlerinin zamanla hafızalardan silinse de, şehrin bu medeniyetin mimari ve kültürel izlerini taşımaya devam ettiği ifade ediliyor.