Osmanlı döneminde önemli bir idari merkez olan Diyarbakır'da, burada görev yapmış ve yaşamını yitirmiş 8 Osmanlı valisinin mezar yerlerine dair yürütülen araştırmalarda, 7 mezar yeri tespit edildi.

Bu valilerden 3’ünün Kürt kökenli olduğu belirtildi. Ancak bir valinin mezarına günümüze kadar ulaşılamadı.

KÜRT KÖKENLİ ÜÇ VALİ

Diyarbakır salnameleri ve tarihi kaynaklarda yer alan bilgilere göre, Çeteci Abdullah Paşa, aslen Kürt olup Diyarbakır’ın Çermik kasabasındandır. Kentte beş kez valilik yapmış ve çetelerle mücadelesi nedeniyle “Çeteci” lakabıyla tanınmıştır.

Cenazesi Dağkapı dışındaki Cinobaşı Kabristanı’na defnedilmiştir. Ancak mezarının yeri günümüze ulaşamamıştır.

Mezar yerleri belirlenen valilerden Kürt kökenli olan diğer Osmanlı valileri Şeyhzade İbrahim Paşa'nın, Amid’in köklü ailelerinden Şeyhzade ailesine mensup olduğu kaydediliyor.

İki defa Diyarbakır valiliği yapan İbrahim Paşa'nın cenazesi Fatih Paşa Camii'nin doğu haziresine defnedilmiştir.

Kürt kökenli Osmanlı Valisi Mahmud Paşa'nın da, Harput’a bağlı Çarçapur kökenli olduğu ve mezarının Kale Camii yanındaki kabristanda olduğu belirtiliyor.

DİYARBAKIR'DA DEFNEDİLEN DİĞER OSMANLI VALİLERİ

Bıyıklı Mehmet Paşa, Diyarbakır’ın ilk Osmanlı valisidir. Kendi yaptırdığı Fatih Paşa Cami haziresine gömülmüştür.

Özdemiroğlu Osman Paşa, Fatih Paşa Camii avlusunda yaptırdığı türbeye defnedilmiştir.

Zincirkıran Ali Paşa, Nasuh Paşa Camii bahçesinin güneyindeki Zincirkıran Türbesi’ndedir.

Mehmet Reşid Paşa, Sultan II. Mahmud’un sadrazamlarından biridir. Kale Camii (Hz. Süleyman Camii) yanındaki Sahabeler Türbesi revağında gömülüdür.

Esad Muslih Paşa da aynı revağın bir başka bölümüne defnedilmiştir.

Kaynak: Prof. İrfan Yıldız