Yıllar önce Diyarbakır Cinali Bahçeleri'nde çekilen bu tarihi fotoğraf, bugün artık unutulmaya yüz tutmuş bir yaşam kültürünü gözler önüne seriyor.
Fotoğrafta dut ağacının altına serilen büyük bezlerin etrafında toplanan insanlar, dallardan silkelenen dutları toplamak için birlikte çalışıyor. O yıllarda bu görüntüler yaz aylarının en sıradan manzaralarından biri olarak görülürken, günümüzde ise adeta geçmişten kalan bir hatıraya dönüştü.
Dut ağaçlarının yoğun olduğu Diyarbakır'da eskiden dutlar olgunlaşmaya başladığında sabahın erken saatlerinde hazırlık yapılırdı.
Ağacın altına büyük örtüler serilir, uzun sırıklarla dallar dikkatlice silkelenirdi. Dallardan dökülen dutlar hep birlikte toplanır; taze olarak tüketilir, kurutulur ya da pekmez yapımında kullanılırdı.
Bu çalışma yalnızca bahçe sahiplerinin işi değildi. Komşular birbirine yardım eder, çocuklar dut toplamanın heyecanını yaşar, büyükler ise gün boyu süren sohbetlerle imece kültürünü yaşatırdı. Dut silkme günleri, Diyarbakır'ın sosyal hayatında önemli bir yer tutan geleneklerden biriydi.
ARTIK ESKİ GÖRÜNTÜLER YAŞANMIYOR
Aradan geçen yıllarla birlikte Diyarbakır'daki yaşam biçimi de büyük ölçüde değişti.
Şehirleşmenin hız kazanması, tarımsal üretim alışkanlıklarının farklılaşması ve geleneksel yaşam kültürünün dönüşmesiyle birlikte dut silkme günleri de sona erdi.
Bugün Hevsel Bahçeleri'nde tarımsal faaliyetler devam etse de, eskiden olduğu gibi ailelerin ve mahalle sakinlerinin topluca gerçekleştirdiği dut silkme geleneğine artık pek rastlanmıyor.
Yer yer bireysel hasatlar yapılsa da, geçmişteki imece ruhunu yansıtan o görüntüler tarih oldu.
BİR FOTOĞRAFTAN DAHA FAZLASI
Cinali Bahçeleri'nde çekilen bu tarihi kare, yalnızca dut hasadını belgelemiyor; aynı zamanda Diyarbakır'ın sosyal yaşamına, komşuluk ilişkilerine ve üretim kültürüne de ışık tutuyor.
Fotoğraf, doğayla iç içe geçen bir hayatın, birlikte çalışmanın ve paylaşmanın en güzel örneklerinden birini bugüne taşıyor.
Bugün eski albümlerde kalan bu görüntüler, Diyarbakır'ın yakın geçmişine tanıklık eden önemli belgeler arasında yer alıyor.