Asurlar döneminde kurulan Silvan ve Diyarbakır ile ortak bir geçmişe sahip olan Tigranokerta olarak bilinen Silvan, Helenistik Çağın en büyük ve en önemli kentlerinin başında geliyor.
Silvan Belediyesi Meclisi, o dönemden bu yana farklı medeniyetler tarafından inşaa edilen kültürel mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla yyerel kültür müzesi kurulmasına oy birliği ile karar verdi.
Kararın uygulanması için ilgili yazının Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü’ne gönderildi.
Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği'nin 13. maddesi (b) bendi doğrultusunda alınan karar, ilçe genelinde kültürel yapıları kapsayacak şekilde hazırlandı.
SİLVAN'IN TARİHİ BAZI MEKANLARI ŞÖYLE
SİLVAN KALESİ
Silvan Kalesi’nin ilk inşa tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, M.Ö. 77 yılında Büyük Tigran Krallığı döneminde surların inşa edildiği biliniyor.
Bizans döneminde onarılan kalede, Eyyubi ve Mervani dönemlerinde yeni burç ve sur eklemeleri yapılmıştır.
Yaklaşık 50 burçla tahkim edilen kale, dört ana kapıya sahiptir. Kalker taşından inşa edilen yapının iç kale ve iki dış sur katmanı bulunmaktadır.
ASLANLI BURÇ VE KULFA KAPISI
Kare planlı Aslanlı Burç’ta, Eyyubi sultanı Melik Evhad Eyyub dönemine ait bir kitabe yer almaktadır.
Güney sur hattındaki Kulfa Kapısı, Eyyubi Sultanı Melik Eşref döneminde açılmış ve üzerindeki kitabede bu bilgi yer almaktadır.
SİLVAN ULU CAMİ VE MİMARİSİ
1031 yılı öncesinde bölgede küçük bir cami bulunduğu, mevcut yapıda ise Artuklu mimari unsurlarının hâkim olduğu bilinmektedir.
Camide yer alan kitabe, Artuklu hükümdarı Necmeddin Alpi’ye aittir. Yapı, 1227 yılında Eyyubiler döneminde onarılmıştır.
MALABADİ KÖPRÜSÜ’NÜN TARİHİ VE YAPISI
Silvan’a 14 km uzaklıktaki Malabadi Köprüsü, 1147-1148 yıllarında Artuklu Hükümdarı Timurtaş tarafından yaptırılmıştır.
Fransız araştırmacı Albert Gabriel’in köprü hakkındaki değerlendirmesi, eserin mimari büyüklüğüne dikkat çekmektedir.
150 metre uzunluğundaki köprü, biri büyük olmak üzere toplam beş gözlüdür.
EYYUBİLER CAMİ MİNARESİ VE KARABEHÜL CAMİ
Eyyubiler Cami minaresi, 1199-1244 yıllarında inşa edilmiş ve “kırık minare” olarak bilinmektedir.
Karabehlül Camii’nin ise yapım tarihi kesin olmamakla birlikte, Silvanlı Karabehlül Bey tarafından yaptırıldığı bilinmektedir.
BELEDİYE CAMİSİ VE KİLİSE DÖNÜŞÜMÜ
Ermeni cemaatine ait eski bir kilise olan yapı, uzun süre sinema salonu olarak kullanılmıştır.
1988 yılında camiye dönüştürülen yapı, günümüzde Belediye Camii olarak anılmaktadır.
HASUNİ MAĞARALARI VE ARKEOLOJİK ÖNEMİ
Silvan’ın 7 km doğusundaki Hasuni Mağaraları, Mezolitik dönemde yerleşim görmüş ve Hristiyanlığın ilk yayıldığı dönemlerde önemli bir merkez olmuştur.
Mağaralarda sarnıçlar, kaya kiliseleri, atölyeler ve su yolları gibi yaşam yapıları bulunmaktadır.
Orta Çağ dönemine tarihlenen bir kilise de Hasuni Mağaraları içinde yer almaktadır.