Diyarbakır Salnamelerinde yer alan bilgilere göre, Osmanlı döneminde Diyarbakır eyaletini yöneten valilere tahsis edilen gelirlerin, dönemin yönetim yapısını ortaya koyan uygulamalar arasında yer aldı. Bu kapsamda, ''İmdâd-ı Hazariye'' adı verilen ödeme sistemi kurulduğu ifade ediliyor.
İMDÂD-I HAZARİYE ÖDEMESİ NASIL UYGULANDI
Müşirlik sistemi kurulmadan önce Diyarbakır valilerine yılda iki taksit halinde 20 bin kuruşluk ''İmdâd-ı Hazariye'' ödemesi yapıldığı belirtilerek, 1 Ekim 1803 tarihli bir buyrulduda, bu ödemenin ikinci taksitinin dağıtımına yer verilmesi, uygulamanın daha önceki dönemlerde de sürdüğünü gösterdiği kaycdediliyor.
GELİR KALEMLERİ VE DAĞITIM SİSTEMİ
Bu gelirin, eyalete bağlı kazalara paylaştırıldığı ve her kazanın payına düşen miktara çeşitli giderler eklendiği belirtilerek, ''Hizmet-i mübaşiriye, harc-ı imza ve harc-ı bab gibi vergilerin yanı sıra alaybeyi ve kâtip gibi görevlilere verilen ücretler de bu dağıtım içinde yer alıyordu'' deniliyor.
UYGULAMANIN SONA ERMESİ
İmdâd-ı Hazariye uygulamasının 1842 yılına kadar devam ettiği ve 1840’lı yıllarda müşirlerin devletten maaş almaya başlamasıyla birlikte bu uygulamanın sona erdiği belirtiliyor.