Uzman İskan Aydeniz, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı (ÖSYM), 2025-YKS yükseköğretim programları ve kontenjanları kılavuzunu dün yayımlandığını söyledi.

Buna göre lisans bölümü kontejanında yüzde 9, ön lisans programında ise yüzde 25 azalma olduğuna işaret eden Aydeniz, öğrencilerin tercih yaparken bunu dikkate alması uyarısında bulundu.

2025 YKS sayısal puan türündeki kontenjan verileri, özellikle sağlık alanındaki programlar ve en çok kontenjan azalan bölümler açısından oldukça dikkat çekici olduğunu vurgulayan Aydeniz, tıp kontenjanında 605 artış, Fen Bilgisi Öğretmenliğinde -1.301, Elektrik-Elektronik Mühendisliği -1.546, Diş Hekimliği -1.991, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon -1.206, İlköğretim Matematik Öğretmenliği, -1.264, Mimarlık -857 ve Veterinerlikte -865 azalma olduğunu kaydetti.

Tıptaki artışın yaşanan nadir bölümlerden bir olmasının sebebininin Türkiye’de hekim ihtiyacı halen yüksek olmasına bağlayan Aydeniz,

''Diş Hekimliği kontenjanında -1.991 yani yüzde 21 azalma ile en sert düşüş yaşayan bölümlerden biri.Sebebi mezun sayısının hızla artması, donanım ve eğitim altyapısının yetersizliği, iş güvencesinin azalması gibi nedenlerle YÖK bu alandaki kontenjanı bilinçli şekilde düşürdü diye düşünüyorum. Eczacılıkta ise kontenjan düşüşü yüzde 6. -223 kontenjan azalmasının nedenini son yıllarda mezun fazlalığı nedeniyle iş bulma süreci zorlaştı. Serbest eczane açma sınırları ve kontenjan darlığı, bu alandaki arz-talep dengesini bozdu.’'

İskan Aydeniz, ''Hemşirelikte 1111 kontenjan azalmasını eğitim kalitesini artırmak, altyapı ve öğretim üyesi yetersizliğini dengelemek olduğunu ifade eden Ancak sağlık sektöründeki hemşire açığı devam ettiğinden, bu karar kısa vadede eleştiri konusu olacak gibi. Özellikle sağlık ve öğretmenlik alanlarında mezun fazlası yaratmamak, eğitim kalitesini artırmak ve istihdamı dengelemek için kontenjanlar azaltıldı. Tıp gibi gerçekten ihtiyaç duyulan alanlar ise desteklenmeye devam ediyor. Diş Hekimliği ve Fen Bilgisi Öğretmenliği gibi programlarda yaşanan keskin düşüşler, sistemin yeniden dengelenmeye çalışıldığını gösteriyor.''

Bu veriler doğrultusunda 2025 YKS Sayısal Tercih Stratejisi nasıl olmalı

1. Kontenjan Azalmasını Göz Önünde Bulundurulmalı.
• Mühendislik, öğretmenlik, hemşirelik, diş hekimliği gibi bölümlerde kontenjanlar düştü, bu da bu bölümleri tercih edecek arkadaşların saha dikkatli davranmaları gerektiği sonucu ortaya çıkıyor.
2024 sıralamanıza güvenerek aynı başarı sırası ile tercih yapmak risklidir. Tercih listenizi oluştururken puan yerine sıralama kıyaslaması yapmalısınız, ancak bu yıl daha temkinli olunmalı.

1.-117
2. Sıralama Aralığına Göre Dengeli Liste Yapılmalı
Önerilen tercih dağılımı (24 tercihe göre):
• %20’si: Sıralamanızdan yüksek (zorlayıcı) bölümler → “ya tutarsa” tercihler
• %50’si: Sıralamanıza yakın bölümler → Gerçekçi tercihler
• %30’u: Sıralamanızdan daha düşük (garanti) bölümler → Riski azaltmak için
Örneğin: 45.000. sıradaysanız
• 10.000 – 35.000 arası: 4-5 tercih
• 35.000 – 55.000 arası: 10-12 tercih
• 55.000 – 80.000 arası: 6-8 tercih

3.Bölüm Bazlı Karar Ver: Puan ve sırlama değil, meslek odaklı düşünülmeli
• Tıp, diş, eczacılık gibi alanlar mesleğe doğrudan geçiş sağlar → Puanınız yetiyorsa listenin üst sıralarına yazılabilir.
• Mühendislik tercih edilecekse, yazılım, yapay zekâ gibi yükselen alanlar öne çıkıyor. Ancak bu bölümlerde de rekabet arttı.
• Hemşirelik, fizyoterapi gibi sağlık bölümleri devlet kadrolarına geçiş açısından avantajlı, kontenjan düşüşü göz önünde bulundurulmalı.
4. Devlet – Vakıf – KKTC – Yurt Dışı dengesini iyi kurulmalı
• Burslu vakıf tercihleri mantıklı olabilir ama mutlaka burs oranına ve başarı sırası koşullarına dikkat etli.
• KKTC ve yurt dışı üniversitelerini tercih etmeyi düşünüyorsan, denklik, yaşam giderleri ve eğitim kalitesini mutlaka araştırmalısın.

5. Üniversite ve şehir faktörünü küçümsemeden araştırmalı
• Aynı bölümü farklı üniversitelerde okumak farklı kariyer yolları açabilir.
• Mezun olduktan sonra iş bulma, staj imkânı, akademik kadro gibi kriterler değerlendirilmeli.

6. Tercihleri erken değil, dikkatli yapmalı
• Son günleri beklemeyin ama tercihlerinizi yaparken lütfen bir uzmandan yardın alınız
• ÖSYM’nin tercih kılavuzunda yayınlanan kontenjan ve başarı sırası bilgilerini mutlaka kontrol edin.

2025’te YKS tercihleri, başarı sırasından çok daha fazlasını dikkate alınarak bu yıl yapılmalı.
• Kontenjan daralması nedeniyle sıralamalar kayabilir,
• “Garantici” tercihler mutlaka listenizde olmalı,
• Alanı sevip sevmediğinizden emin olun: Puan değil, meslek tercihi yapılmalı

Muhabir: ÖZGÜR AYAYDIN