Diyarbakır’ın Sur ilçesinde yer alan Sülüklü Han, yüzyıllardır ayakta kalan ender yapılardan biri. Bir dönem tedavi merkezi, bir dönem ahır, şimdi ise sosyal bir buluşma alanı olan hanın tarihsel yolculuğu dikkati çekiyor.
SÜLÜKLÜ HAN NASIL YAPILDI VE NEDEN BU ADI ALDI?
Sülüklü Han, 1683 yılında Hanilioğlu Mahmut Çelebi ve kız kardeşi Atike Hatun tarafından üç katlı olarak inşa ettirildi. Yapımında siyah bazalt taş kullanılan han, adını avlusunda bulunan kuyudan çıkarılan tedavi amaçlı sülüklerden aldı.
Bu kuyudan çıkarılan sülükler, bir dönem sağlık amacıyla kullanılıyordu.
ZAMANLA İŞLEVİ DEĞİŞTİ
İlk dönemlerinde alt katı ahır, üst katları ise yolcuların konaklayabileceği dinlenme odaları olarak kullanılan han, zamanla işlevsel değişikliklere uğradı. Özellikle tedavi merkezi olarak bilinen bu yapı, bu özelliğini zamanla yitirdi.
KURTULUŞ SAVAŞINDA AHIR OLARAK KULLANILDI
Sülüklü Han, Kurtuluş Savaşı yıllarında farklı bir işleve büründü. O dönemde süvari birlikleri tarafından ahır olarak kullanıldı.
Bu kullanım şekli, yapının tarihindeki önemli dönemlerden biri olarak kayıtlara geçti.
GÜNÜMÜZDE KAFETERYA OLARAK KULLANILIYOR
Geçmişte sülük tedavi merkezi ve ahır olarak kullanılan han, bugün bambaşka bir işlevle ziyaretçilerini ağırlıyor.
Restorasyon süreçlerinin ardından, günümüzde kolektif bir kafeterya alanı olarak değerlendiriliyor.
Tarihî dokusu korunarak yeniden işlevlendirilen yapı, hem yerli hem yabancı turistlerin uğrak noktalarından biri haline geldi.
KÜRTÇE'DE İKİ FARKLI ADLA ANILIYOR
Sülüklü Han, halk arasında “Xana Ziro” ve “Xana Kazancıya” adlarıyla da biliniyor.