Son günlerde iklim değişiklikleri sel, deprem, sıcak ve kuraklıkların yanı sıra sönmüş volkanik dağlarda da risk oluşturabileceği belirtiliyor.
Bazı volkanik dağların harekete geçmesi sönmüş volkanik yanardağ olan Karacadağ'ın da durumunu gündeme getirdi.
Biz de iklim değişikliklerinin Karacadağ'da da risk oluşturup oluşturmayacağını ''Yapay Zeka''ya sorduk.
İşte ''Yapay Zeka''nın Karacadağ ile ilgili hazırladığı uyarıcı niteliğindeki haber:
''Dünya genelinde etkilerini giderek artıran iklim değişikliği, yalnızca sıcak hava dalgaları, kuraklık ve sellerle sınırlı kalmıyor.
Bilim insanlarına göre, yer kabuğundaki ısısal dengesizlikler, fay hatlarında baskı oluşturarak sismik hareketliliği artırmakla kalmıyor; aynı zamanda volkanik dağların da yeniden aktive olmasına zemin hazırlıyor.
Bu kapsamda Türkiye’nin sönmüş volkanik dağlarından biri olan Karacadağ da dikkati çekiyor.
DİYARBAKIR’DAKİ KARACADAĞ’IN JEOLOJİK GEÇMİŞİ
Fotoğraf: AA
Karacadağ, yaklaşık 1957 metre yüksekliğiyle Diyarbakır’ın batısında ve yüzbinlerce yıl önce bölgeye lav püskürten aktif bir volkan konumundaydı.
Günümüzde ise tarım alanlarıyla çevrili, sakin ve masum bir görünümde. Ancak bu görünüm, olası bir yeniden hareketlenme riskini ortadan kaldırmıyor.
Bilim insanları konuyla ilgili yaptığı açıklamada şu uyarıda bulunuyor:
“İklim değişikliği, yer kabuğundaki termal dengenin bozulmasına neden oluyor. Bu da özellikle tarihsel olarak aktif olmuş ama şu anda sönmüş kabul edilen volkanlar üzerinde uzun vadede etkiler yaratabilir. Sönmüş volkanlar düzenli olarak izlenmeli.”
VOLKANİK RİSKLER GÖZ ARDI EDİLMEMELİ
Fotoğraf: NTV
Son yıllarda dünya genelinde Endonezya, İzlanda ve İtalya gibi bölgelerde bazı sönmüş volkanların yeniden harekete geçtiği gözlemlendi.
Bilim insanlarına göre bu süreçte buzulların erimesi, yer altı basınç dengesizlikleri ve yer kabuğundaki kayma hareketleri büyük rol oynuyor.
Karacadağ’ın benzeri bir süreçle aktif hale gelmesi uzak bir ihtimal olsa da, bu riskin tamamen yok sayılması bilimsel açıdan doğru değil.
Uzmanlar, bölgedeki volkanik yapıların uydu verileriyle düzenli olarak izlenmesi gerektiğini ifade ediyor.
“Karacadağ, tipik bazaltik lavlar üretmiş eski bir volkan. Bugün için aktif değil ancak derinlerdeki magma odalarının durumu net olarak bilinmiyor'' diyen uzmanlar, iklim krizinin tetikleyici etkisiyle jeotermal hareketliliği artabileceğini söyledi.
DİYARBAKIR’A ÖZEL AFET POLİTİKASI GEREKİYOR
Diyarbakır ve çevresindeki yerel yönetimlerin, bu tür jeolojik riskleri göz önünde bulundurarak kapsamlı bir afet stratejisi oluşturması gerekiyor.
Afetlere karşı sadece depreme değil, olası volkanik risklere karşı da hazırlıklı olunması şart.
Özellikle Karacadağ çevresinde yer alan köylerde farkındalık çalışmaları yapılması öneriliyor.
DOĞAYLA UYUMLU YAŞAM İÇİN ADIM ATILMALI
Karacadağ örneği, doğayla uyumlu yaşam politikalarının ne kadar önemli olduğunu bir kez daha gösteriyor.
İklim değişikliği artık yalnızca geleceğin değil, bugünün sorunu.
Bu nedenle hem bireysel hem kurumsal düzeyde çevreyle uyumlu yaşam tarzlarına geçilmesi gerekiyor.''