Ürdün’ün Madaba kenti yakınlarındaki Murayghat bölgesinde yürütülen yeni arkeolojik araştırmalar, 5.500 yıl öncesine ait gizemli bir ritüel alanı gün yüzüne çıkardı.
Bilim insanları, bu alanın Bronz Çağı'nın başlangıcında yaşanan toplumsal çöküşün ardından insanların yeni sosyal düzenler kurma çabalarına ışık tuttuğunu belirtiyor.
ANTİK DÖNÜŞÜMÜN ODAĞINDA: MURAYGHAT
Bronz Çağı’na geçişin, Orta Doğu’da yerleşik tarım toplumlarının büyük değişimler yaşadığı bir dönem olduğunu ifade eden Kopenhag Üniversitesi’nden arkeolog Susanne Kerner, Murayghat kazılarında yaşam alanlarından çok törensel işlevlere sahip yapılara rastlandığını söyledi.
Araştırmalarda, “dolmen” olarak adlandırılan 95’ten fazla taş mezar odasının belgelendiğini belirten araştırmacılar, bu yapıların, genellikle iki dikey taş üzerine yerleştirilen yatay bir başlık taşından oluştuğunu kaydetti.
RİTÜEL VE TOPLUMSAL YENİDEN YAPILANMA İZLERİ
''Kazı alanında bulunan dikili taşların, taş muhafazalar ve oyulmuş kaya yüzeyleri, Murayghat’ın tören amaçlı kullanıldığını destekliyor'' diyen araştırmacılar, ayrıca alanda ocak gibi evsel kalıntıların yokluğu, buranın bir yerleşim alanından çok toplu törenlerin düzenlendiği bir merkez olduğunu gösterdiğini söyledi.
ÇÖKÜŞTEN YENİ DÜZENE GEÇİŞ
Araştırmacılar, iklim koşullarının değiştiği ve eski toplumsal yapıların çöktüğü bir dönemde, insanların yeni toplumsal rolleri ve davranış biçimlerini oluşturduğunu belirtiyor.
Kerner, “İnsanlar, geleneksel değerlerin işe yaramadığı bir ortamda yaşamı ve ölümü yeniden düzenleme yolları bulmak zorundaydı” ifadelerini kullandı.
GEÇMİŞTEN BUGÜNE BİR MESAJ
Araştırma, binlerce yıl öncesine ait bu ritüel alanın, insanlığın toplumsal kırılma dönemlerinde gösterdiği uyum becerisini anlamamıza katkı sağlıyor.
Murayghat’taki buluntuların, tarih boyunca toplumların değişim karşısında geliştirdiği esneklik ve dayanışma biçimlerine dair yeni bir pencere açtığı belirtiliyor.
Çalışma, The Journal of the Council for British Research in the Levant dergisinde yayımlandı.