Diyarbakır’ın altındaki gizli okyanus: Tetis

Diyarbakır denince zihnimizde canlanan uçsuz buçaksız bazalt taşları ve bereketli Mezopotamya ovaları, aslında ayaklarımızın altında çok daha kadim bir hikâyeyi gizliyor.

Abone Ol


Bugünlerde Kocaköy ilçesi yakınlarında gün yüzüne çıkan bulgular, bizi insanlık tarihinden çok daha geriye, milyonlarca yıl öncesinin devasa bir okyanusuna götürüyor: Tetis Denizi.

İnanması güç ama bugün tozlu yollarında yürüdüğümüz Kocaköy, bir zamanlar köpekbalıklarının yüzdüğü, egzotik deniz canlılarının mercan resifleri arasında dolaştığı masmavi bir derinlikti.

Yapılan çalışmaklar, Diyarbakır jeolojisinin sadece taştan ibaret olmadığını kanıtlıyor.

Afrika-Arabistan plakasının kuzeye, yani üzerimize doğru yaptığı o devasa hamle, milyonlarca yıl boyunca denizin dibindeki sedimentleri (tortuları) gökyüzüne doğru itmiş.

Bu muazzam yükselme sırasında deniz canlıları, o anki pozisyonlarıyla taşlaşarak günümüze birer mühür gibi kazınmışlar.

Kocaköy’deki kayaçların arasında rastlanan balık fosilleri, deniz yumuşakçaları ve hatta üzerinde dişleri hala duran çene kemikleri, bu coğrafyanın ''yaratılış'' hikâyesini anlatıyor.

Bu fosiller sadece birer taş değil; dünyanın nasıl şekillendiğinin, kıtaların nasıl çarpıştığının canlı kanıtları.

Bölgedeki doğu-batı ve kuzey-güney istikametli o simetrik çatlaklar, aslında dev bir saatin çarkları gibi çalışmaya devam ediyor.

Arabistan plakası bizi her yıl 10-15 milimetre kuzeye itiyor; Anadolu ise bu baskıdan kaçmak için batıya doğru adeta ''firar ediyor.''

Yani bugün yaşadığımız sarsıntılar, aslında ''Tetis Denizi''nin kapanma sürecinin birer artçısı, yerkürenin bitmeyen yerleşme çabasıdır.

Diyarbakır, sadece surlarıyla değil, bu devasa jeolojik mirasıyla da bir dünya mirasıdır.

Kocaköy’deki bu ''fosil yatakları'', bölgenin jeopark ilan edilmesi ve bilimsel turizme kazandırılması için eşsiz bir fırsat sunuyor.

Eğer yolunuz Kocaköy’e düşerse, bastığınız toprağa dikkatli bakın.

Belki de milyonlarca yıl önce okyanusun dibinde nefes alan bir canlının kalbi tam da o taşın içinde atıyordur.

< type="adsense" data-ad-client="ca-pub-3665521868588912">