Diyarbakır'ın Koşuyolu'nda minibüslerin (dolmuş) şehiriçi taşımacılığına dahil edilmesini protesto amacıyla toplu fayton yakma eylemi düzenlendiğini biliyormusunuz?
Diyarbakır'da minibüs ve taksinin olmadığı 1900'lü yılların başında yolcu taşımacılığı faytonlarla yapılırdı. Tek atlı ya da çift atlı olarak kullanılan faytonlar, ağırlıklı olarak tarihi Sur içerisinde yolcu taşımacılığı yaptı.
MİNİBÜSLER DEVREYE GİRİNCE PROTESTO BAŞLADI
Diyarbakır'ın giderek gelişmesi, yolcu taşımacılığında yetersiz kalması yerini daha hızlı taşımacılık yapan minibüsle (dolmuş) yolcu taşımacılığına bıraktı.
Ancak, atlı faytonlardan minibüslere geçis sancılı oldu.
Diyarbakır'da CHP, Adalet Partisi ve Bağımsız olarak üç dönem belediye başkanlığı yapan Nejat Cemiloğlu döneminde alınan karar faytonculuk yapanların pek de hoşuna gitmedi. Faytoncular, tüm girişimlerine rağmen, 1970'li yılların başında alınan bu karardan belediyeyi vazgeçiremedi.
Belediyenin minibüslerle toplu taşımacılık yapma kararından vazgeçmediğini gören faytonculardan 150'si, at yarışlarının yapıldığı Diyarbakır'ın o tarihlerde semt olan Bağlar ilçesindeki Koşuyolu'nda bir araya geldi. 1970'li yıllarda yaşanan bu olayda, faytoncular atlarını söktükleri faytonları yaktı. Yaşanan bu protesto eylemine rağmen, minibüsle yolcu taşımacılığı engellenedi
FAYTONDAN AT ARABALARINA GEÇİŞ
Faytonla yolcu taşımacılığı az sayıda faytonla 1993 yılına kadar devam etti. Fayton yolculuğu özellikle Saraykapı mevkiinde belirli bir güzergahta yapıldı. Zaman zaman süslenerek gelin arabası olarak da kullanılan atlı faytonların bir kısmı daha sonra Sebze Hali'nde at arabası olarak ve yük taşımada kullanılmaya başlandı. Ancak, at arabaları da bir süre sonra yerini sepetli motosikletlere bıraktı.
ATSIZ FAYTONLAR
Atlı faytonların tamamen kaldırılmasından sonra 2018 yılında elektrikli faytonlar devreye sokuldu. Başta turistler olmak üzere isteyenleri 5.5 kilometrelik alanı kapsayan Sur içinde gezdirmeleri amacıyla Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi ile özel bir firma arasında protokol imzalandı. Protokolle Sur ilçesine 21 adet elektrikli fayton getirildi. Faytonlar için Suriçinde 4 ayrı durak yapıldı. Ancak fazla ilgi görmeyince bir süre sonra elektrikli faytonlar da kaldırıldı.
Haber / Eyüp Kaçar
