Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) araştırmacıları, nükleer füzyon reaktörlerinde plazma hareketini tahmin eden ve kontrol eden bir yapay zekâ modeli geliştirdi.
Bu sistem, füzyon enerjisinin güvenli ve sürekli şekilde üretilebilmesi için kritik bir aşamanın tamamlandığını gösteriyor.
PLAZMA KONTROLÜ GERÇEKLEŞTİRİLDİ
Araştırma ekibi, fizik kuramlarını makine öğrenimi teknikleriyle birleştirerek tokamak reaktörlerinde plazmanın başlangıç koşullarına göre nasıl davranacağını kesin biçimde modelledi. Sistem, plazmanın yavaşlatılması sırasında ortaya çıkan riskleri ortadan kaldırarak reaktörün iç duvarlarını koruyor.
YÜKSEK SICAKLIKTA GÜVENLİ KAPATMA SAĞLANDI
Tokamak reaktörlerinde plazma sıcaklığı 100 milyon santigrat dereceye ulaşabiliyor.
Yeni model, plazmanın enerjisinin kontrollü biçimde düşürülmesini sağlayarak, reaktör kapatmalarında hasar oluşmasını engelledi.
MODEL FİZİKSEL VERİLERLE TEST EDİLDİ
Model, İsviçre’deki deneysel TCV füzyon cihazından alınan verilerle test edildi. Sistem, plazmanın sıcaklık ve enerji değişimlerini doğru şekilde tahmin etti ve operatörlere güvenli durdurma için izlenecek kesin “yörüngeleri” sundu.
ARAŞTIRMA SONUÇLARI DOĞRULANDI
Uygulanan testlerde model, tüm denemelerde başarılı sonuç verdi.
Araştırmanın yürütücüsü Allen Wang, “Plazmanın davranışını doğru tahmin ederek füzyonun güvenli kontrolünü başardık” ifadesini kullandı.
YENİ SİSTEM FÜZYONUN ÖLÇEKLENDİRİLMESİNİ SAĞLIYOR
Bu yöntemin, füzyon reaktörlerinin hem güvenli hem de verimli şekilde çalıştırılmasına olanak tanıdığı bildirildi.
Çalışma sonuçları Nature Communications dergisinde yayımlandı ve füzyon enerjisinin endüstriyel ölçekte uygulanması için temel bir adım olarak kabul edildi.