2023 Nobel Ödülleri, edebiyat alanında da sahibini buldu. Norveçli yazar Jon Fosse, 2023 Nobel Edebiyat Ödülü’nün sahibi oldu. Fosse, “Söylenemeyeni dile getiren yenilikçi oyunları ve düzyazıları” ile ödüle layık görüldü.
İsveç kraliyet Bilim Akademisi, Norveçli yazar Jon Fosse’nin "Söylenemeyeni dile getiren yenilikçi oyunları ve düzyazıları için" Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görüldüğünü duyurdu.
Açıklamada “Onun Norveççe Nynorsk dilinde yazdığı ve çeşitli türlere yayılan muazzam eserleri, çok sayıda oyun, roman, şiir koleksiyonu, deneme, çocuk kitabı ve çeviriden oluşmaktadır. Bugün dünyada en çok sahnelenen oyun yazarlarından biri olmakla birlikte, düzyazılarıyla da giderek daha fazla tanınmaktadır” denildi.
JON FOSSE KİMDİR?
Jon Fosse, 1959 yılında Norveç’in Haugesund kentinde doğdu. Bergen Üniversitesi’nde felsefe ve edebiyat eğitimi aldı. 1983 yılında ilk romanı “Raudt, svart” (Kırmızı, Siyah) ile edebiyat dünyasına adım attı. Oyun yazarlığına ise 1994 yılında başladı. Bugüne kadar 40’tan fazla oyun yazan Fosse, dünyada en çok sahnelenen oyun yazarlarından biri oldu. Fosse’nin oyunları 40’tan fazla dile çevrildi ve 1000’den fazla kez sahnelendi.
Fosse, aynı zamanda roman, şiir, deneme, çocuk kitabı ve çeviri alanlarında da eserler verdi. Fosse’nin eserleri, Norveççe Nynorsk dilinde yazılmıştır. Nynorsk, Norveç’in resmi dillerinden biridir ve ülkenin batısında konuşulur.
JON FOSSE’NİN ÖDÜLLERİ NELERDİR?
Jon Fosse, edebiyat alanında pek çok ödül kazandı. Bunlardan bazıları şunlardır:
· Norveç Eleştirmenler Ödülü (1997)
· Uluslararası Ibsen Ödülü (2010)
· Avrupa Konseyi Edebiyat Ödülü (2014)
· İsveç Akademisi Kuzey Ülkeleri Ödülü (2015)
· 2023 Nobel Edebiyat Ödülü
Fosse, ayrıca Norveç Kraliyet Nişanı Şövalyesi ve Fransa Sanat ve Edebiyat Nişanı Şövalyesi unvanlarına da sahiptir.
NOBEL EDEBİYAT ÖDÜLÜ HAKKINDA
Nobel Edebiyat Ödülü, 1901-2023 yıllarında 116 kez verildi. Toplam 120 kişinin layık görüldüğü ödüllerden 4'ü, ikişer yazar arasında paylaştırıldı. Nobel Edebiyat Ödülü'nü alan en genç yazar 41, en yaşlı yazar 88 yaşında, ödül yalnızca 17 defa kadın yazarlara verildi.
2006'da Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazanan Orhan Pamuk, Nobel alan ilk Türk yazar olmuştu. Nobel Edebiyat Ödülü'nü 2021'de Zanzibar kökenli romancı Abdulrazak Gurnah kazanmıştı.
